Ghế tập tạ đơn và giàn tạ đa năng đều có thể trở thành trung tâm của khu vực tập luyện tại nhà, nhưng hai loại thiết bị giải quyết hai nhu cầu rất khác nhau.
Nếu bạn đã có tạ tay, tạ đòn hoặc muốn chủ động thay đổi bài tập, ghế tập tạ đơn thường gọn, dễ bố trí và dễ nâng cấp hơn.
Nếu bạn muốn nhiều bài tập được tích hợp trên cùng một thiết bị, không muốn chuẩn bị quá nhiều dụng cụ rời và ưu tiên thao tác nhanh giữa các bài, giàn tạ đa năng đáng cân nhắc hơn.
Điểm quan trọng là không nên so sánh giá của một chiếc ghế với giá của cả một giàn tập rồi kết luận loại nào rẻ hơn. Muốn chọn đúng, bạn cần tính cả tạ, đòn tạ, giá đỡ, phụ kiện, diện tích thao tác và những bài tập thực sự sẽ sử dụng.
Thể Thao Khởi Nguyên sẽ phân tích từng yếu tố để bạn có thể tự xác định phương án phù hợp với không gian và kế hoạch tập luyện của mình.
I. Hiểu đúng ghế tập tạ đơn và giàn tạ đa năng trước khi so sánh
1. Ghế tập tạ đơn là gì?
Ghế tập tạ đơn là phần ghế hỗ trợ người tập thực hiện các động tác với tạ tay, tạ đòn hoặc các dụng cụ tạo lực cản khác.
Tùy thiết kế, ghế có thể là ghế phẳng hoặc cho phép điều chỉnh nhiều góc nghiêng khác nhau.
Điểm dễ bị nhầm là bản thân chiếc ghế không tạo ra mức tạ để tập. Muốn sử dụng đầy đủ, bạn thường phải kết hợp thêm tạ tay, bánh tạ, đòn tạ hoặc giá đỡ phù hợp với từng bài.
Vì vậy, khi tính chi phí của phương án ghế tập tạ đơn, cần tính cả những dụng cụ đi kèm chứ không chỉ nhìn vào giá chiếc ghế.
2. Giàn tạ đa năng là gì?
Giàn tạ đa năng là một hệ thống kết hợp nhiều vị trí tập trên cùng một khung.
Tùy từng cấu hình, thiết bị có thể sử dụng bánh tạ rời hoặc khối tạ tích hợp, đồng thời có thêm dây cáp, ròng rọc, thanh kéo, tay ép ngực, bộ phận tập chân hoặc các vị trí tập khác.
Không phải giàn tạ đa năng nào cũng có cấu tạo giống nhau.
Nếu muốn hiểu rõ các dạng thiết bị trước khi lựa chọn, bạn có thể xem thêm bài cấu tạo và phân loại giàn tạ đa năng.
II. So sánh ghế tập tạ đơn và giàn tạ đa năng theo 8 tiêu chí thực tế
1. Thiết bị và phụ kiện cần mua thêm
Đây là khác biệt đầu tiên nhưng thường bị bỏ qua.
Với ghế tập tạ đơn, người dùng có thể cần mua thêm:
• Tạ tay
• Đòn tạ
• Bánh tạ
• Giá đỡ tạ
• Thảm sàn
• Giá để tạ nếu số lượng tạ tăng dần
Một số người đã sở hữu sẵn những thiết bị này. Trong trường hợp đó, mua thêm ghế có thể là phương án rất hợp lý.
Ngược lại, người bắt đầu từ con số không cần tính toàn bộ số tiền phải chi để có một khu vực tập hoàn chỉnh.
Giàn tạ đa năng thường tích hợp nhiều bộ phận hơn ngay từ đầu. Một số mẫu đã có khối tạ, dây kéo và nhiều vị trí tập. Một số mẫu khác vẫn sử dụng bánh tạ rời.
Vì vậy, đừng hỏi duy nhất “giàn này giá bao nhiêu?”. Hãy hỏi thêm “với cấu hình này tôi còn phải mua gì để tập được những bài mình cần?”.
2. Khả năng thực hiện bài tập
Ghế tập tạ đơn có thể hỗ trợ rất nhiều bài nếu kết hợp đúng dụng cụ.
Với ghế điều chỉnh và một bộ tạ tay phù hợp, người tập có thể thực hiện nhiều động tác cho ngực, vai, tay, lưng và chân.
Ưu điểm lớn của phương án này là sự tự do.
Người tập có thể thay đổi góc ghế, vị trí tay, hướng chuyển động và dụng cụ theo chương trình tập.
Giàn tạ đa năng lại đi theo hướng khác.
Thiết bị cung cấp sẵn các trạm hoặc đường chuyển động được thiết kế trước. Người tập chuyển từ kéo xô sang ép ngực, kéo cáp hoặc tập chân bằng cách điều chỉnh vị trí và mức tạ.
Cách này thuận tiện, nhưng phạm vi bài tập phụ thuộc vào thiết kế của từng mẫu.
Một giàn được quảng cáo có nhiều chức năng chưa chắc hữu ích hơn nếu phần lớn chức năng đó không nằm trong chương trình tập của bạn.
3. Không gian lắp đặt và không gian thao tác
Ghế tập tạ đơn thường chiếm ít diện tích cố định hơn.
Tuy nhiên, không nên chỉ đo kích thước chiếc ghế.
Nếu sử dụng tạ đòn, bạn còn phải tính khoảng trống hai bên để lắp và tháo bánh tạ.
Nếu dùng nhiều tạ tay, cần có nơi đặt tạ.
Nếu thực hiện các bài đứng cạnh ghế, bạn cần thêm vùng thao tác.
Giàn tạ đa năng lớn hơn nhưng thường gom nhiều vị trí tập về cùng một khu vực.
Vì vậy có trường hợp giàn tạ chiếm nhiều diện tích hơn một chiếc ghế, nhưng lại gọn hơn so với việc bố trí ghế, giá đỡ, tạ và nhiều thiết bị rời.
Nguyên tắc quan trọng là đo diện tích sử dụng thực tế, không chỉ đo kích thước khung máy.
Bạn nên để đủ khoảng trống để ra vào thiết bị, thay tạ, kéo cáp và thực hiện đầy đủ hành trình của động tác.
Nếu đang chuẩn bị phòng tập, hãy tham khảo thêm kích thước tiêu chuẩn của giàn tạ đa năng trước khi đặt mua.
4. Chi phí đầu tư và tổng chi phí sử dụng
Ghế tập tạ đơn thường có giá đầu tư ban đầu thấp hơn một hệ thống giàn tập hoàn chỉnh.
Nhưng giá ban đầu không phải toàn bộ chi phí.
Ví dụ, nếu bạn mua ghế rồi tiếp tục mua tạ tay, tạ đòn, bánh tạ, giá đỡ và giá để tạ, tổng ngân sách có thể tăng đáng kể.
Đổi lại, các thiết bị này có thể mua dần.
Bạn chưa cần nhiều mức tạ ngay từ ngày đầu.
Giàn tạ đa năng thường yêu cầu khoản đầu tư lớn hơn ngay từ đầu, nhưng nhiều chức năng đã nằm trong cùng một hệ thống.
Cách so sánh hợp lý hơn là:
Tổng chi phí thực tế bằng giá thiết bị chính cộng dụng cụ bắt buộc cộng phụ kiện cần thiết cộng chi phí vận chuyển, lắp đặt và bảo trì dự kiến.
Cách tính này giúp tránh tình trạng nhìn thấy một chiếc ghế giá thấp rồi cho rằng toàn bộ phương án tập với ghế chắc chắn rẻ hơn.
5. Khả năng nâng cấp theo thời gian
Ghế tập tạ đơn có lợi thế lớn về khả năng mở rộng.
Bạn có thể giữ nguyên ghế nhưng đổi sang tạ nặng hơn, mua thêm đòn tạ, bổ sung khung đỡ hoặc thay đổi hoàn toàn cách tập.
Thiết bị không khóa người dùng vào một hệ thống cố định.
Với giàn tạ đa năng, khả năng nâng cấp phụ thuộc vào thiết kế.
Có mẫu cho phép bổ sung bánh tạ khá dễ dàng.
Có mẫu sử dụng khối tạ với giới hạn đã được xác định từ đầu.
Một số hệ thống cho phép thay tay cầm hoặc thêm phụ kiện kéo cáp nhưng khó thay đổi cấu trúc chính.
Vì vậy, người có mục tiêu tăng mức tạ lâu dài cần kiểm tra giới hạn tải trước khi mua.
6. Mức độ thuận tiện khi tập một mình
Với ghế và tạ tự do, người tập phải tự kiểm soát trọng lượng trong suốt chuyển động.
Điều này tạo sự linh hoạt nhưng cũng đòi hỏi người tập hiểu kỹ thuật, biết chọn mức tạ phù hợp và biết cách xử lý khi không hoàn thành được một lần nâng.
Một số giàn tạ sử dụng cáp và khối tạ cho phép đổi mức tạ nhanh bằng chốt.
Đường chuyển động của một số bài cũng được thiết bị định hướng sẵn.
Điều đó có thể giúp người mới dễ làm quen hơn với một số động tác.
Tuy nhiên, không nên hiểu rằng giàn tạ đa năng mặc nhiên an toàn còn ghế tập tạ đơn nguy hiểm.
An toàn còn phụ thuộc vào cách lắp đặt thiết bị, mức tạ, kỹ thuật, tình trạng dây cáp, bu lông, khung máy và thói quen của người sử dụng.
7. Bảo trì và sửa chữa
Ghế tập tạ đơn có cấu tạo tương đối đơn giản.
Các bộ phận thường cần kiểm tra là khung, đệm, chốt điều chỉnh và bu lông.
Nếu kết hợp với tạ rời, việc bảo quản chủ yếu là giữ thiết bị sạch, khô và kiểm tra các điểm chịu lực.
Giàn tạ đa năng có nhiều chi tiết chuyển động hơn.
Ngoài khung và đệm, người dùng còn phải quan tâm đến dây cáp, ròng rọc, chốt chọn tạ và các điểm liên kết.
Điều này không có nghĩa giàn tạ nhanh hỏng.
Nó chỉ có nghĩa số bộ phận cần kiểm tra nhiều hơn.
Nếu lựa chọn giàn tập, nên hỏi người bán trước về khả năng cung cấp dây cáp, ròng rọc và linh kiện thay thế.
8. Khả năng phục vụ nhiều người trong gia đình
Nếu chỉ có một người tập và đã xác định rõ giáo án, ghế tập cùng hệ tạ rời có thể đáp ứng tốt.
Nếu nhiều thành viên có trình độ khác nhau cùng sử dụng, một giàn có khả năng thay mức tạ nhanh có thể thuận tiện hơn.
Ví dụ, người này tập mức nhẹ, người tiếp theo chỉ cần thay chốt để sử dụng mức khác.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng nhiều giàn gia đình chỉ có một vị trí tập chính.
Có nhiều người sử dụng không đồng nghĩa nhiều người có thể tập cùng lúc.
Nếu đây là tiêu chí quan trọng, cần kiểm tra cấu tạo của chính sản phẩm định mua.
III. Vì sao không nên chỉ so giá chiếc ghế với giá cả bộ giàn tạ?
Đây là lỗi phổ biến nhất khi so sánh hai phương án.
Một chiếc ghế chỉ là một thành phần trong hệ thống tập với tạ tự do.
Nếu trong nhà đã có tạ tay và tạ đòn, chiếc ghế có thể hoàn thiện khu vực tập với chi phí rất thấp.
Nhưng nếu chưa có gì, người mua còn cần cộng thêm nhiều thiết bị.
Ngược lại, một giàn tạ có giá cao hơn nhưng có thể đã bao gồm hệ thống tạo lực cản và nhiều trạm tập.
Vì vậy, hãy so sánh hai hệ thống tập hoàn chỉnh, không so sánh hai mức giá trên nhãn sản phẩm.
Đây cũng là cách hạn chế mua thiếu rồi phải bổ sung nhiều món ngoài dự kiến.
IV. 6 tình huống thực tế giúp bạn chọn nhanh hơn
Trường hợp 1, nhà nhỏ và bạn đã có tạ tay
Ghế tập tạ đơn thường hợp lý hơn.
Bạn tận dụng được tạ hiện có, ghế không chiếm nhiều chỗ và có thể di chuyển khi cần.
Một chiếc ghế điều chỉnh tốt còn cho phép thay đổi nhiều góc tập.
Trường hợp 2, bắt đầu từ con số không và muốn một thiết bị tập nhiều nhóm cơ
Giàn tạ đa năng đáng cân nhắc hơn.
Bạn không phải tự xây dựng hệ thống từ nhiều thiết bị rời.
Điều quan trọng là chọn đủ những trạm tập thật sự cần dùng thay vì chọn mẫu có nhiều chức năng nhất.
Trường hợp 3, bạn thích tập với tạ tự do và thường xuyên thay đổi chương trình
Ghế tập tạ đơn có lợi thế.
Tạ tay và tạ đòn cho phép thay đổi bài tập linh hoạt hơn và dễ mở rộng mức tạ trong tương lai.
Trường hợp 4, gia đình có nhiều người mới tập
Giàn tạ có hệ thống đổi mức tạ đơn giản có thể thuận tiện.
Mỗi người dễ chọn mức phù hợp hơn mà không phải tháo và lắp nhiều bánh tạ giữa các lượt tập.
Trường hợp 5, bạn thường xuyên chuyển chỗ ở
Ghế tập tạ đơn thường dễ xử lý hơn.
Một giàn tạ lớn có thể phải tháo nhiều bộ phận trước khi vận chuyển và cần lắp lại đúng kỹ thuật tại địa điểm mới.
Trường hợp 6, bạn muốn xây một phòng tập tại nhà lâu dài
Không nên quyết định chỉ giữa “ghế” và “giàn”.
Hãy bắt đầu từ danh sách bài tập.
Sau đó xác định thiết bị nào đáp ứng được nhiều bài cần thiết nhất với ít món đồ dư thừa nhất.
Đây là cách thiết kế phòng tập thực tế hơn so với mua thiết bị trước rồi mới tìm bài để sử dụng.
V. 5 câu hỏi nên trả lời trước khi quyết định
1. Tôi đã có tạ và phụ kiện gì?
Nếu đã có bộ tạ tương đối đầy đủ, giá trị của một chiếc ghế tập tốt sẽ tăng lên đáng kể.
Nếu chưa có thiết bị nào, hãy tính chi phí của cả hệ thống.
2. Tôi thực sự tập những bài nào mỗi tuần?
Hãy viết ra các bài chắc chắn sử dụng.
Đừng lựa chọn chỉ dựa vào con số hàng chục bài tập trong quảng cáo.
Một giàn có 20 chức năng nhưng bạn chỉ dùng 5 chức năng chưa chắc hợp lý hơn một thiết bị đơn giản hơn nhưng phù hợp đúng chương trình.
3. Tôi có bao nhiêu diện tích sử dụng?
Đo chiều dài, chiều rộng và chiều cao.
Sau đó tính thêm vùng thao tác quanh thiết bị.
Không nên đặt giàn vừa khít vào khoảng trống rồi mới phát hiện không đủ chỗ kéo cáp hoặc thay bánh tạ.
4. Tôi có muốn nâng mức tạ mạnh trong vài năm tới không?
Nếu có, hãy kiểm tra tải trọng tối đa và khả năng nâng cấp.
Ghế cùng hệ tạ rời thường linh hoạt trong vấn đề này.
Giàn tạ cần được kiểm tra giới hạn của từng mẫu.
5. Tôi ưu tiên sự linh hoạt hay sự tiện lợi?
Nếu muốn tự do thay đổi bài tập, ghế và tạ rời có lợi thế.
Nếu muốn chuyển bài nhanh và nhiều chức năng nằm trên cùng một hệ thống, giàn tạ đa năng thuận tiện hơn.
VI. Những sai lầm thường gặp khi chọn giữa ghế tập tạ và giàn tạ đa năng
1. Chỉ nhìn vào số lượng chức năng
Nhiều chức năng không có nhiều ý nghĩa nếu bạn không sử dụng.
Hãy ưu tiên đúng bài tập trước số lượng bài tập.
2. Chỉ nhìn vào giá thiết bị chính
Ghế rẻ nhưng có thể cần nhiều phụ kiện.
Giàn đắt hơn nhưng một số mẫu đã tích hợp sẵn nhiều thành phần.
Hãy so tổng chi phí.
3. Không đo vùng thao tác
Kích thước khung chỉ là một phần.
Không gian sử dụng còn phải tính hành trình tay, chân, dây kéo, tạ đòn và vị trí ra vào.
4. Cho rằng giàn tạ nào cũng giống nhau
Các mẫu có thể khác nhau rất nhiều về hệ thống tạ, số trạm, cấu tạo dây cáp, tải trọng và khả năng mở rộng.
Nếu chưa từng mua loại thiết bị này, bạn nên đọc thêm những sai lầm phổ biến khi mua giàn tạ đa năng lần đầu trước khi chốt sản phẩm.
5. Mua theo nhu cầu hiện tại nhưng không nghĩ đến một năm sau
Người mới có thể tập với mức tạ thấp, nhưng nhu cầu có thể thay đổi khi tập đều.
Một thiết bị phù hợp hôm nay nhưng không còn đáp ứng sau thời gian ngắn sẽ làm tăng chi phí nâng cấp.
VII. Nếu đã quyết định chọn giàn tạ đa năng thì nên kiểm tra gì tiếp theo?
Sau khi xác định giàn tạ phù hợp hơn ghế đơn, lúc này mới nên chuyển sang bước chọn sản phẩm.
Hãy kiểm tra:
• Kích thước thực tế
• Cấu tạo khung
• Mức tạ và giới hạn tải
• Những trạm tập thực sự có trên máy
• Dây cáp và ròng rọc
• Khả năng thay thế linh kiện
• Bảo hành
• Phương án vận chuyển và lắp đặt
Bạn có thể xem danh mục giàn tạ đa năng của Thể Thao Khởi Nguyên để đối chiếu các cấu hình hiện có.
Nếu đang phân vân về nguồn gốc sản phẩm, xem thêm bài nên chọn giàn tạ đa năng nhập khẩu hay nội địa.
VIII. Lưu ý an toàn khi sử dụng thiết bị tập tạ tại nhà
Dù sử dụng ghế tập tạ đơn hay giàn tạ đa năng, bạn vẫn cần kiểm tra thiết bị trước khi tập.
Ghế cần đứng ổn định trên mặt sàn.
Chốt điều chỉnh phải được khóa đúng vị trí.
Tạ, đòn tạ và giá đỡ phải phù hợp với tải sử dụng.
Với giàn tạ, cần kiểm tra dây cáp, ròng rọc, bu lông và các điểm liên kết định kỳ.
Không nên tăng trọng lượng quá nhanh chỉ vì thiết bị còn khả năng chịu tải.
Mức tạ phù hợp phải dựa trên khả năng kiểm soát động tác của người tập.
Nếu đang có chấn thương, đau kéo dài hoặc vấn đề sức khỏe ảnh hưởng đến vận động, nên trao đổi với người có chuyên môn y tế hoặc phục hồi chức năng trước khi thay đổi chương trình tập.
Bạn cũng có thể tham khảo cách tránh chấn thương khi sử dụng giàn tạ đa năng để kiểm tra thêm các nguyên tắc sử dụng thiết bị an toàn.
IX. Câu hỏi thường gặp
1. Ghế tập tạ đơn có tập toàn thân được không?
Có thể, nếu kết hợp ghế với tạ tay, tạ đòn hoặc các dụng cụ phù hợp.
Khả năng tập luyện không chỉ phụ thuộc vào chiếc ghế mà còn phụ thuộc vào toàn bộ hệ thống thiết bị bạn sử dụng cùng nó.
2. Người mới nên mua ghế tập tạ đơn hay giàn tạ đa năng?
Không có lựa chọn đúng cho mọi người mới.
Người đã biết các bài cơ bản, muốn ngân sách ban đầu thấp và sẵn sàng học kỹ thuật có thể bắt đầu với ghế và tạ phù hợp.
Người muốn nhiều vị trí tập tích hợp và thao tác đổi mức tạ đơn giản có thể cân nhắc giàn tạ đa năng.
3. Giàn tạ đa năng có tiết kiệm diện tích hơn ghế tập không?
So với một chiếc ghế đơn, giàn tạ thường lớn hơn.
Nhưng nếu so với cả một hệ thống gồm ghế, giá đỡ, nhiều tạ và nhiều máy tập riêng, một giàn đa năng có thể gom nhiều chức năng vào một khu vực.
Vì vậy phải so diện tích của cả hệ thống.
4. Ghế tập tạ đơn có dễ nâng cấp hơn không?
Thông thường có.
Bạn có thể giữ chiếc ghế và bổ sung tạ, đòn, giá đỡ hoặc thiết bị khác theo thời gian.
Với giàn tạ, khả năng nâng cấp phụ thuộc vào cấu tạo của từng mẫu.
5. Có nên chọn giàn tạ chỉ vì có nhiều bài tập hơn?
Không.
Số bài tập trên quảng cáo không quan trọng bằng số bài bạn thực sự sử dụng.
Hãy lập danh sách các bài tập cần thiết rồi đối chiếu với chức năng của thiết bị.
X. Kết luận
Ghế tập tạ đơn phù hợp hơn khi bạn cần thiết bị gọn, muốn sử dụng tạ tự do, đã có một phần dụng cụ và muốn dễ dàng mở rộng hệ thống theo thời gian.
Giàn tạ đa năng phù hợp hơn khi bạn muốn nhiều vị trí tập tập trung trên cùng một thiết bị, ưu tiên sự thuận tiện và không muốn xây dựng khu vực tập từ nhiều món rời.
Điểm quan trọng nhất không phải thiết bị nào có nhiều chức năng hơn.
Đó là thiết bị nào đáp ứng đúng những bài bạn sẽ tập, vừa không gian nhà, nằm trong tổng ngân sách và vẫn đáp ứng được nhu cầu trong vài năm tới.
Trước khi mua, hãy làm ba việc: liệt kê bài tập cần dùng, đo khu vực đặt thiết bị và tính toàn bộ chi phí của hệ thống.
Chỉ ba bước này đã giúp loại bỏ phần lớn những lựa chọn không phù hợp ngay từ đầu.
